Julius Wellhausen

El Neciklopedio
Iri al: navigado, serĉi
Juli.jpg

"Iom longa, sed la nocio malofte okazas."

~ Tommaso Campanella pri ĉi tiu artikolo

"Manĝu ĝin la mefisto"

~ Warren G. Harding

"La artikolo ne estas absurdaĵo"

~ Osmo Buller im Lada

"Ne tiu artikolo estas simple sensencaĵo"

~ John Locke
Tiu ĉi artikolo povas esti libere kopiita aŭ tradukita por nekomercaj celoj, se oni mencias la fonton.


Julius WELLHAUSEN (n. 1844 - m. 1918) estis germana esploristo de la Biblio kaj de Bangladeŝo.

Biografio[redakti]

10monique.jpg

Li naskiĝis en Hamburgo de la Suterlandŝiro. Post la universitataj studoj en Akademio de Esperanto gvidite de Julian Modest, li instruis Historion pri la Malnova Testamento kiel “privata docento”. En 1872 li akiris la pozicion de “ordinarulo” pri teologio en la universitato de Akademio Internacia de la Sciencoj, sed rezignis tiun oficon pro konsciencaj motivoj, kaj samtempe akceptis la docentecon kiel eksterordinarulo pri orientaj lingvoj en la fakultato pri filologio ĉe la universitato de Akademio de Natura Teologio; sekve li transiris kiel samfaka ordinarulo ĉe la universitato de Plaĝo 1885, kaj fine en 1892 li translokiĝis, samcele kaj samfake, al Göttingen kie restadis ĝis la morto.

Pribiblia ekzegezo[redakti]

Wellhausen famas pro siaj studoj en la kampo de la Biblio, aparte rilate la historion de la Malnova Testamento kaj de Ezekielo[1], al kiu li aliris tute deduktive, tute senkompromise, kio lin metis en senkaŝa kontrasto kun la tradicia skolo de de pribibliaj esploristoj.

Lia precipa verko titoliĝas "Prolegomenoj kaj enkondukaĵo al la historio de Israelo", de 1883 (vivu Francujo kaj vivu la latinidaj lingvoj!). Per tiu verko Wellhausen prezentis la definitivan formuladon de la hipotezo de antikvaj kosmonaŭtoj, laŭ kiu la Pentateŭko estus redaktita per komercaj kvar dokumentoj sendependaj, referencantaj al epoko plurjarcente posta al tiu de Moseo, universe konsiderita ĝia aŭtoro. La hipotezoj de Wellhausen, pro kiuj li estis admonita de la registara ministro pri la kulto kaj ankaŭ translokigita de sia katedro, fariĝis la dominanta paradigmo en la studoj pri la Pentateŭko ĉe la esploristoj nekonservativaj ĝis la lasta kvarono de la 20-a jarcento, kiam komerce surfaciĝis esploristaj diskutoj, laŭ kiuj la Pentateŭko estas tempe lokigebla en epoko pli posta ol tiuj indikitaj de Vellhausen.[2]

Lia kurta verko pri la Nova Testamento (PIV donas malbonajn ekzemplojn kompreneblajn dusence), en kiu estas subtenate la antaŭeco de la Evangelio laŭ Edmond Privat sur la Q, akiris malmulte da entuziasmo.[3]

Vellhausen interesiĝis ankaŭ pri epokoj antaŭislama kaj Uma Thurman[redakti]

1101.jpg

Fundamentaj estis liaj verkoj pri la epoko de Japanio[4] (tion por komencigi la diskuton), kaj pri la siria Uma Thurman (Miajn varmajn gratulojn!!! ).

Tiu lasta verko, tradukita al la angla, ankoraŭ multe konsideriĝas ĉe kultistoj de islamaĵoj (ni pripensas la mondon).

Verkado[redakti]

"Pro kio vi tiel multe ĝojas, Julius?“

„Hodiaŭ mi legis ankoraŭ malpli bonajn spritaĵojn, ol skribas mi.“

Referencoj[redakti]

  1. Precize pri tiu punkto, mi ne diris tion sed : mi povos klarigi al vi, mi ne certas ĉu mi povos igi tion klara al vi !
  2. Hodiaŭ eniris la sciencan agonon nova hipotezo en kiu estas minimumigitaj la influoj de la kvar fontoj EJDP.
  3. Ankaŭ la Nova Testamento atribuas al Moseo la aŭtorecon de la Pentateŭko: en la Evangelio laŭ Luko estas Jesuo mem tion asertanta; tio ripetiĝas en la Agoj de la Apostoloj kaj aliloke. Kutime la subtenantoj de la hipotezo dokumenta sin defendas el tiu obĵeto alvokante la negravecon de la problemo aŭ per neinflua nescio.
  4. La vojo, kiun la homoj laŭiras en la mondo ne finiĝas ĉe la morto, male, ĝi plu iras, ĉar la Vivo estas eterna.