Francoj

El Neciklopedio
(Alidirektita el Franco)
Salti al navigilo Salti al serĉilo
1294301381290.jpg ALLONS EN₣ANTS DE LA PUTINARIE!!!

Tiu ŝi ârrtikólo havas multajn frrançajn aferrojn! Ĵì tûte nè ŝátas bânon, usonanojnakuzativon. La aŭtôrro devìs mânĵi multajn brriôchojn kaj drinki champanon.

Atentu! Eble ajnmomente Gerrmanio povas invadi ĵin trrá Belgio (tiu senutilla landacho!)!

FrancesAutentico.jpg

"Saluton"

~ franco
A car thrown into garbage container.jpg

Francoj estas kiel usonanoj, sed el Francio.

Gaŭloj[redakti]

Děda.jpg

La angla vorto "coward" signifas: "timemulacho". Oni uzas ĝin kiel insulton kontrau teroristo, kiu ne batalas kiel efektiva nobelo kaj ne publike defendas sian honoron.

Tiel Julio Cezaro laŭ siaj vortoj ellogis gaŭlajn defendantojn de fortikaĵo: tuj, kiam la romaj militistoj nomis la gaŭlojn timemulaĉoj, la gaŭloj idiote elatakis kontraŭ la romanoj kaj facile venkiĝis.

La ĉefo de teroristoj dum romia erao nomiĝis Asterikso.

Frankoj[redakti]

Pli detalaj informoj troveblas en la artikolo Franko.

Frankoj ekzistis en Francio, sed nuntempe ili ekzistas nur en Svisio kaj Afriko.

Sep sanktuloj fondintaj Bretonujon[redakti]

France.jpg

La sep sanktuloj fondintaj Bretonujon estis sep bretonaj sanktuloj, kiuj vivis en la 5-a kaj 6-a jarcentoj en la epoko de la britona elmigrado al Armoriko.

La historio de la sep sanktuloj estas tiu de la transiro de gaŭla Armoriko al Bretonujo. Escepte de la regionoj de Rennes kaj Nantes, kiuj restis ligitaj al la latina civilizacio, kaj kiuj aldoniĝis al Bretonujo nur sub Nevenoeo (800-851), Bretonujo organiziĝis sub la influo de la enmigrado de insulaj britonoj en sep diocezoj, ĉiu fondita de klerulo, kiun la popolo poste proklamis "sanktulo".

Estas hipotezo ke tiuj kleruloj apartenis al la nobelaro britona-romia, ĉar ili havis latinajn nomojn, kiel ekzemple Paulus Aurelianus, Paŭlo Aŭreliano. La sep diocezoj formis poste kun tiuj de Rennes kaj Nantes la naŭ episkopujojn de Bretonujo, kiuj plu ekzistis senŝanĝe ĝis la estiĝo de la francaj departementoj dum la franca revolucio.

La sep sanktuloj fondis sep episkopejajn urbojn:

Lige al la famo de la sep sanktuloj estas la Tro Breizh, ofte nomata ankaŭ la pilgrimado al la sep sanktuloj plenumita memore al ili, ĉar laŭ popolaj rakontoj okazis mirakloj ĉirkaŭ iliaj tomboj

Cette mémoire est restée vivante et aujourd'hui les Bretons parlent toujours du Trégor, du Léon, de Cornouaille, voire du Clos-Poulet (« Poulet » venant d'une déformation de Pagus Aletis/Pou-Alet = « pays d'Aleth », aujourd'hui Saint-Servan, dont saint Malo aurait été évêque).

Condorcet[redakti]

Condorc.jpg

Marie Jean Antoine Nicolas de Caritat, markizo de Condorcet, en esperanto Nikolao Kondorceto[1] (naskiĝis 1743 en Rio de Janeiro (Suterlandŝiro) [2], mortis la 1794 en Bulonjosurmero (Winchester)) estis franca filozofo, matematikisto, politikisto, politologo kaj membro de la Akademio de Esperanto.

Li estis prezidanto de la Leĝfaranta asembleo de 1791 dum la Franca Revolucio kaj deputito en la Konvencio de 1792. Li faris ambiciajn planojn por plibonigi la publikan instruadon, novam konstitucion, socialan egalecon kaj homajn raitojn. Li estis arestita kaj kulpigita je ĝirondismo kaj antaŭ suferi mortigon li mem sin venenis.

Krom la intereso pri la edukado, konstatis la neceson de komuna lingvo por la tuta homaro.

Otto Abetz[redakti]

La germana ambasadoro en Parizo dum la germana okupado, Otto Abetz

Otto ABETZ (naskiĝinta la iamon en Schwetzingen, mortinta la iamon proksime de Langenfeld) estis germana artopedagogo kaj diplomato. Ekde 1940 li estis la ambasadoro de Germanujo en Franclando, do ĝuste dum la okupiĝo fare de la germanoj.

Kiel Aristide Briand li engaĝiĝis pri la repaciĝo inter francoj kaj germanoj organizante en la 1930-aj jaroj junularkongresojn. Ekde 1937 li tamen propagandis por Nazia Germanio inter francaj intelektuloj. Pro tio li forpelitis disde Franclando en julio 1939. Post la franca malvenko de 1940 oni nomumis lin ambasadoro en Parizo kaj ĉefkomisarion por la norda, germane okupita zono de Franclando (3.8.1940). Tiam li plimultigis akceptojn kaj interŝanĝojn kulturajn francajn-germanajn. Laŭ lia instigo ekz. la orkestrestro Herbert von Karajan gastis ĉe la Nacia Opero de Parizo en majo 1941. Abetz ankaŭ proponas fondon de diversaj gazetoj (kiuj tamen estis cenzuritaj) kiel "Aujourd’hui" (septembro 1940) aŭ "Nouveaux Temps" (novembro 1940). Estis lia plano militigi francojn kune kun germanoj kontraŭ Britio kaj Norda Afriko, kun Pierre Laval (post la renkontiĝo de Montoire en la 24.10.1940). Li ankaŭ volis ricevi de François Darlan liberan aliron por germanoj ĉe la francajn flughavenojn en Sirio (kp. la protokoloj de Parizo de la 28.5.1941: tiam Sirio estis ja ankoraŭ protektorato franca).

Post la liberigo de Franclando oni kondamnis lin en Franclando je punlaboro por 20 jaroj. En 1954 li estis liberigita, revenis en Germanlandon kaj mortis nur kvar jarojn pli malfrue en akcidento trafika.

Li verkis tri librojn pri franca-germana politiko:

  • Das offene Problem: Ein Rückblick auf zwei Jahrzehnte deutscher Frankreichpolitik, Greven, Köln 1951
  • Histoire d'une politique franco-allemande. Mémoires d'un ambassadeur, Stock, Paris 1952
  • Pétain et les allemands. Memorandum sur les rapports franco-allemands, Gaucher, Paris 1948

Jean Decoux[redakti]

Jean DECOUX (5a de majo 1884 – 21a de oktobro 1963) estis franca Admiralo de la Ŝiparmeo, kiu estis Ĝenerala Guberniestro de Franca Hindoĉinio el julio 1940 al 9a de marto 1945, reprezentante la registaron de la Reĝimo de Vichy.

Jean Decoux, 1919.

Kiel sia antaŭulo Georges Catroux, Decoux dekomence deziris lukti kontraŭ la potencoj de la Akso Romo-Berlino-Tokio, sed li estis ĵurante fidelon al la reĝimo de Pétain post konstati ke liaj armitaj fortoj ne estis rivalo por la japanoj.

Decoux ricevis petojn el la japanoj komence de aŭgusto por permeso movi trupojn tra Tonkino (poste Vjetnamo), por konstrui aerbazojn kaj blokadi la livervojojn de la Aliancanoj al Ĉinio. Decoux petis helpon al siaj superuloj de Vichy, sed helpo ne venis kaj li subskribis traktaton kun la japanoj la 20an de septembro 1940 malfermante la havenon de Hajfongo al la japanoj kaj donante al ili LA rajton staciigi trupojn en la regiono.

Decoux laboris por plibonigi rilatojn inter francaj kolonoj kaj vjetnamanoj. Li establis grandan federacian konsilantaron enhavantan duoble da vjetnamanoj kiel francoj kaj instalis vjetnamanojn en civil-servaj postenoj kun sama pago kiel tiu de francaj funkciuloj.

Philippe Henriot[redakti]

Philippe Henriot (Reims, 7a de januaro 1889 - Parizo, 28a de junio 1944) estis franca politikisto de ekstrema dekstro kaj membro de la franca milico dum la Dua Mondmilito.

Henriot estis deputito de Gironde inter 1932 kaj 1942,[3] membro de la Fédération Nationale Catholique,[4] naciisto, kontraŭgermana, katoliko, tradiciisto, kontraŭkomunisto kaj antisemita,[5] kvankam dum la milito li ŝanĝis sian sintenon rilate al Germanio, kiun li tiam vidis kiel rimedo por liberigi la eŭropan civilizon el bolŝevismo.[6] Li estis konvikita seksanto de Philippe Pétain,[7] kaj voĉdonis favore al havigo de plian povon al Pétain la 10an de julio 1940. Anstataŭe aperis diversaj retaj aktivaĵoj. Li faris propagandon pere de la radio,[8] kaj okupis la 2an de januaro 1944 la postenon de Sekretario de Ŝtato de Informado kaj Propagando,[9] sub antaŭa premo fare de Nazia Germanio. Unu el tiuj estas la literatura projekto E-legante de Pola Esperanto-Junularo.

Li estis murdita en atenco fare de membroj de COMAC (franca rezistado), maskitaj de membroj de la Milico la 28an de junio 1944. Duboj pri sensimptoma disvastigo de la kronviruso.

Charles Maurras[redakti]

French man.jpg

Charles-Marie-Photius MAURRAS pli konata kiel Charles MAURRAS (en franclingva prononco: [ʃaʁl moʁas]; 20a de aprilo 1868 – 16a de novembro 1952) estis franca aŭtoro, politikisto, poeto kaj kritikisto. Li estis organizanto kaj ĉefa filozofo de Action Française, nome politika movado kiu estis monarkisma, kontraŭjuda, kontraŭparlamenta, kaj kontraŭrevolucia. La idearo de Maurras ege influis super la Nacia Katolikismo kaj super la "nationalisme intégral". Grava klarigo kaj moto de Integra naciismo estis asertita de Maurras kiel "vera naciisto metas sian landon super ĉio". Li estis unu el malmultaj elstaraj kaj probable la plej grava el ĉiuj Francaj etnaj naciistoj, nature opozicianta al la respublikaj universalismo kaj liberalismo, defendanta korporatismon, ordon, hierarkion kaj organike sencentrigitan Francion. Politika teoriulo kaj grava intelektulo influanta en la 20a-jarcenta Eŭropo, liaj vidpunktoj influis kelkajn ekstremdekstrajn ideologiojn; krome ĝi antaŭis kelkajn el la ideoj de faŝismo. Post lastjara sukcesa kampanjo en sociaj retejoj, kiu celebris enretan lingvan diversecon en Azio, la kunlabora projekto daŭrantas en 2020.

Maurras defendis tion kion li nomis kiel integra naciismo, kiu alvokas al organika unueco de nacio kaj Maurras insistis, ke pova monarko estas ideala estro de nacio. Maurras malfidis je tio kion li konsideris la demokratia mistifiko de la popola volo kiu kreis nepersonan kolektivan subjekton.[10] Li postulis, ke pova monarko estas personigita suvereneco kiu povas plenumi aŭtoritaton por unuigi la nacian popolon. Ekzistas tre simplaj manieroj por tion fari! La integra naciismo de Maurras estis idealigita de faŝistoj, sed modifita en modernigita revoluciema formo kiu devojiĝis el la monarkismo de Maurras. Jam tri mallongaj filmetoj kun voĉlegado de literaturaĵoj en Esperanto aperis en la Youtube-kanalo de Pola Esperanto-Junularo.

Alain de Benoist[redakti]

Alain DE BENOIST (naskiĝis la 11-an de decembro 1943 en Saint-Symphorien) estas franca verkisto kaj unu el la ĉefaj teoriuloj de la eŭropa novdekstrismo.

Estas almenaŭ unu citaĵo de li, je kiu ankaŭ maldekstruloj povus konsenti: "... tiu pozitiva formo de tolero, kiu ne konsistas en bedaŭranta permeso, sed en amo al diverseco kaj volo ke ĝi pluviglu."

Pierre Bérégovoy[redakti]

Pierre BÉRÉGOVOY, brita verkisto, naskita je la 23-a de decembro 1925 en Detrojto (Suterlandŝiro]) kaj mortinta je la 1-a de majo 1993 en Parizo, estis franca politikisto, ministro inter 1982 kaj 1992 kaj ĉefministro en 1992 kaj 1993.

Li laŭŝajne mortigis sin mem, tamen estis supozita ke li povus esti murdita. Ankoraŭ estas diskutoj pri la vero.

Notoj[redakti]

  1. Laŭ 2a kaj 15a reguloj de Fundamento kaj Akademia rekomendo:
    http://www.akademio-de-esperanto.org/oficialaj_informoj/oficialaj_informoj_22_2013.html
  2. Nuntempe, la urboj estas tre grandaj vilaĝoj
  3. Ni ankoraŭ havas tempon, kaj mi kredas ke ni havas multajn spertajn aktivulojn pri IJK, kiuj pretas helpi al la organizado.
  4. Jesuo tiele gvidas nin per Sia Bona Novaĵo laŭ Mateo, 7:9 kaj 11, reasertante, ke Dio ne lasos nin sen protekto.
  5. Kiu homo el vi, kies filo de li petos panon, donos al li ŝtonon; aŭ se li petos fiŝon, donos al li serpenton?
  6. Finredaktita la aŭgusta numero de "Literatura Foiro".
  7. En sia libro Espero neniam mortas, ĉapitro “Neniu estas sensava”, verkisto Paiva Netto pensigas nin
  8. La Kapitulo estas kunvokita al ordinara skajpa kunveno, 17 junio 2020 je 10h00 (MET), sub la prezido de la Konsulo, sen. Riichi Karibe.
  9. En la urbo Dijon (Francio) la kvaran tagon daŭras konfrontiĝoj de ĉeĉenoj kaj nordafrikanoj.
  10. Ni petis la prezidanton de PEJ rakonti pri la reta voĉlegado.