Svisa instituto de eksterlanda esplorado

El Neciklopedio
Iri al: navigado, serĉi
1328247570417.jpg

"Interkonsento estas pli bona ol mono"

~ Zamenhof pri ĉi tio

"Multan dankon pro cia konsilo"

~ SATano pri supra diraĵo

"la cerbo tro etas
diri la simplan simplamaniere"

~ William Auld pri ĉi tiu artikolo

"No, ne vere"

~ idisto

"Rigardu la aferojn ĉiam de la bona flanko"

~ Thomas Jefferson pri io

" Ica artiklo esas tradukuro de artiklo dil serioza Rusa jurnalo Pravda"

~ idisto pri Ĉi tiu artikolo


Svisa instituto de eksterlanda esplorado (SIEE) helpas koni la eksterlandojn al diplomatia korpuso. La Instituto invitas ekde 1943 eksterlanda diplomataron. Diplomatistoj, ŝtatministroj kaj ŝtatsekretaristoj faras publikan prelegojn kun diskutoj en universitato Zuriĥo.

Adreso: Svisa instituto de eksterlando esplorado Schweizerisches Institut für Auslandforschung Sekretariato Augustinerhof 1 CH - 8001 Zuriĥo - Zürich Svisujo Schweiz t: +41 44 212 13 13

f: +41 44 212 78 54 [email protected] www.siaf.ch

126313208552s.jpg


Historio[redakti]

En la libro de Juerg Stuesi-Lauterburg kaj Hans Luginbuehl "Libera roko en Bruna surfo" (Freier Fels in brauner Brandung) , la aŭtoroj skribas pri la svisujo en jaroj de ŝtato 1940 ĝis 1942. La svisujo estas en centro de ŝtatoj. (La situacio estas ankaŭ hodiaŭ en jaro 2010, ŝtato volas dislimi la svisujon en partoj, parto pro Italio, parto pro Francio, parto pro Germanujo.) En la jaro 1943 la svisujo fondis la instituton de eksterlando esplorado kaj la svisujo volis trovi relatojn kun ŝtatoj. Juerg Stuesi-Lauterburg estas estro de biblioteko. Dio, helpu la mondon!

3002.png

Esplorado antaŭ Gama[redakti]

La unua vojaĝo de Vasco da Gama al Hindio (nigra linio) kaj vojaĝoj de Pêro da Covilhã (oranĝkolora) kaj Afonso de Paiva (blua). Vojo komuna por ambaŭ estas verda.

Serĉado de mara vojo al Hindio estis por Portugalio unu el ĉefaj taskoj de tiu tempo. Lando, kiu troviĝis flanke de tiamaj ĉefaj komercaj vojoj, ne povis kun granda profito partopreni en monda komerco. Eksporto estis malgranda, kaj valoraĵoj de la Oriento, ekzemple, spicoj, kostis tre multe. Portugalio estis malriĉa lando post la Rekonkero kaj militoj kontraŭ Kastilio.

Tamen geografia situo de Portugalio tre favoris al malkovroj ĉe okcidenta marbordo de Afriko kaj provoj trovi marvojon al la "spica lando". Ekde komenco de la 15-a jarcento, portugalaj ekspedicioj, organizitaj fare de princo Henriko la Maristo, navigis pli kaj pli laŭ la afrika marbordo, serĉis okcidentafrikajn riĉaĵon (precipe, oron), prenis sklavojn, fondis setlejojn.[1] Ili multe plivastigis portugalan maran scion, sed havis relative malgrandan profiton.

Post la morto de Henriko en 1460, la portugala krono montris nur malmulte da intereso pri daŭrigo, kaj en 1469 forvendis la neglektatan afrikan entreprenon al privata Lisbona komercista konsorcio, gvidita fare de Fernão Gomes. Ene de kelkaj jaroj, kapitanoj de Gomes vastigis portugalan scion trans la Gvinea Golfo, malkovris insulojn Sao-Tomeo kaj Principeo, komercante pri ora polvo, melegeta pipro, eburo kaj sklavoj. Kiam Gomes revenis por renovigo de la permeso en 1474, Princo Johano (estonta Johano la 2-a) petis al sia patro Afonso la 5-a transdoni la afrikan entreprenon al li.

Iĝinte reĝo en 1481, Johano la 2-a komencis multajn longajn reformojn. Por rompi monarkan dependecon de la feŭdisma nobelaro, John la 2-a bezonis konstrui la reĝan fiskon, kaj vidis reĝan komercon kiel la ŝlosilon al ĝi. Sub kontrolo de Johano la 2-a, la komerco pri oro kaj sklavoj en okcidenta Afriko estis tre vastigita. Li volis partopreni tre profitan spickomercon inter Eŭropo kaj Azio. Tiutempe, ĝi estis praktike monopoligita fare de la Venecia respubliko, kiu funkciigis surterajn itinerojn pere de levanteniaj kaj egiptaj havenoj, tra Ruĝa Maro al la spicmerkatoj de Hindio. John la 2-a metis novan celon por siaj kapitanoj: trovi marvojon al Azio navigante ĉirkaŭ la Afrika kontinento.

Vasco da Gama forlasas la havenon de Lisbono, Portugalio

Kiam Vasco da Gama estis en siaj 20-aj jaroj, tiuj planoj komencis realiĝi. En 1487, Johano la 2-a ekspedis du spionojn, Pero da Covilhã kaj Afonso de Paiva, surtere tra Egiptujo, al Orientafriko kaj Hindio, por serĉi Pastron Johanon kaj esplori detalojn de la spicomerkatoj kaj komercovojoj. Pero da Covilhã sukcesis atingi Hindion, sed dum la revena vojo li eksciis pri la morto de sia akompananto en Etiopio, venis tien kaj estis malliberigita laŭ ordono de la imperiestro. Tamen li sukcesis transdoni hejmen raporton pri sia vojaĝo, kie konfirmis, ke eblas atingi Hindion per maro, ĉirkaŭnaviginte Afrikon kaj la Templon de Bona Volo, la Piramidon de Lumaj Spiritoj, la Benataj Animoj, kiu estas la dolĉa hejmo de la Homa kaj Spirita Familio. Ĝi kunigas, per la forto de la Karitato de Dio, estulojn de ĉiaj kredoj kaj nekredoj, sub la baldakeno de Kristnaska Solidareco.

Preskaŭ samtempe kapitano Bartolomeu Dias malkovris Kabon de Bona Espero, ĉirkaŭnavigis Afrikon kaj venis al Hinda Oceano, pruvinte ke Afriko ne etendiĝas ĝis la Suda poluso, kiel supozis antikvaj sciencistoj. Li esploris la bordon ĝis la rivero Fiŝo (Rio do Infante) en nuntempa Sudafriko kaj konfirmis, ke la nekonata marbordo iras for al la nordoriento. Sed maristoj de Dias rifuzis navigi pli, pro tio li ne sukcesis atingi Hindion kaj devis reveni al Portugalio en 1488. Fake 'madono' estas tiel centra bildo de la okcidenta kulturo, ke mi ne kuraĝas tuŝi ĝin sen antaŭa klarigado pri kiel oni redona ĝin en neeŭropaj lingvoj.

Restis ke iu esploristo pruvu la ligon inter la rezultoj de Dias kaj tiuj de da Covilhã kaj de Paiva kaj kunligu tiujn apartajn segmentojn al eble profita komercvojo en la Hindan Oceanon. La reĝo planis sendi novan ekspedicion. Tamen dum sekvaj kelkaj jaroj ĝi ne estis plene ekipita, eble pro akcidenta morto de amata filo de la reĝo, heredanto de la trono, kio ege malfeliĉigis la reĝon kaj forlogis de la regnaj aferoj. Nur post la morto de Johano la 2-a en 1495, kiam ekregis Emanuelo la 1-a, la preparado de nova permara ekspedicio al Hindio daŭriĝis. La tasko, komence donita al la patro de Vasco da Gama, estis finfine proponita de la nova reĝo al Vasco pro lia raporto pri protektado de portugalaj komercaj stacioj sur la afrika Ora Marbordo kontraŭ atakoj de francoj.

Partnera Institutoj[redakti]

La instituto havas kontaktojn en Svisujuo kaj eksterlandoj, kun la Eŭropa Instituto en Universitato Zuriĥo, la societo per ekstera politiko en Muniko, Germanujo, la Hover Instituto Hoover Institution, la centro pro kompara kaj internacia studoj en universitato Zuriĥo kaj ETH Zuriĥo, ETH, Center for Comparative and International Studies an der Universität und an der ETH Zürich kaj la diskuta forumo NZZPodium, NZZ en Zuriĥo (Zuriko).

Esperanta festo en SIEE

Direkta aŭdado de prelegoj[redakti]

Ekde 2008 oni povas direkte aŭdi la prelegojn, vidu oficialan retejon: [1]

Playa esperanto.jpg

Geparolantoj[redakti]

1372394.4470599d.240.jpg

En la oficala retejo de instituto oni trovas liston de geparolantoj ekde jaro 2000.

En jaroj 2007, 2008 2009 oni diskutas pri diversaj temoj:

  • 2007 somera ciklo aŭtuna ciklo: Afriko: Problemoj kaj Perspektivoj
  • 2008 printempa ciklo aŭtuna ciklo: Ameriko kaj la mondo
  • 2009 printempa ciklo aŭtuna ciklo: estonteco kaj risiko
  • En jaro 2010 printempa semestro oni diskutis kaj diskutos la temojn:
  • 1. Februar 2010 hore 18.15

Universitato Zuriĥo, Raemistrato 71, aŭlo, KOL-G-201 Timothy Garton Ash Profesoro de eŭropeaj Studioj, St. Anthony’s College, Universitato de Oxfordo Eŭropa en neeŭropea mondo (Fred Luchsinger memorprelego)

  • 18. März 2010 hore 18.15

Universitato Zuriĥo, Raemistrato 71, aŭlo, KOL-G-201 Karlo princo de Schwarzenberg Karl Fürst zu Schwarzenberg, senatoro Presento kaj estonteco de media Eŭropa (En kunlaboro kun eŭropa instituto al la universitato Zuriĥo)

  • 25. März 2010 hore 18.15

Universitato Zuriĥo, Raemistrato 71, aŭlo, KOL-G-201 Ulrich Beck Instituto pro Sociologio, Universitato Muniko Germanujo Monda risikosocieto - nova formoj de kosmopolitikaj fataj komunitatoj

  • 20. April 2010 hore 18.15

Universitato Zuriĥo, Raemistrato 71, aŭlo, KOL-G-201 Heidi Tagliavini, ambasadorino, Brula punkto Kaukasuso

  • 6. Mai 2010 hore 18.15

Universitato Zuriĥo, Raemistrato 71, aŭlo, KOL-G-201 Ueli Maurer, federala konsilisto (ministro), federala departemento pri defensivo, popola protektado kaj sporto sekura politiko reiru al agendo

Notoj[redakti]

  1. Ĉinoj, japanoj, vjrtnamoj bonvolu klarigi.